Cezaevlerinde Kapasite Krizi: 413 Bin Tutuklu ve Hükümlü
Adalet Bakanlığı verilerine göre, 1 Ağustos 2025 itibarıyla cezaevlerinde 356 bin 277 hükümlü ve 57 bin 503 tutuklu bulunuyor. Toplam nüfus 413 bin 780 kişi. Türkiye genelindeki 402 cezaevinin toplam kapasitesi ise 304 bin 964, yani kapasite yaklaşık 109 bin kişi aşıldı.İnfaz Paketi Ne Getirecek?
Yeni infaz düzenlemesi, “Terörsüz Türkiye” sürecinde yargı alanında kritik bir adım olarak görülüyor. İlk aşamada, daha önce yargı paketinden çıkarılan ve uzun süredir tartışılan 31 Temmuz 2023 düzenlemesinin kapsamının genişletilmesi bekleniyor.Bu düzenleme ile 14 Temmuz 2023’te yürürlüğe giren Geçici Madde 10 kapsamında, Kovid-19 döneminde açık cezaevinde izinde bulunan ve cezalarının bitimine 5 yıl veya daha az kalan hükümlüler denetimli serbestliğe geçmişti. Ayrıca, açık cezaevine ayrılmasına 3 yıl veya daha az kalanlar erken tahliye edilmişti. Yeni yasa ile bu haktan benzer suçlarda eşitlik sağlamak amacıyla daha geniş bir kesim yararlanabilecek.Yeni Model: Yarı İnfaz ve Alternatif Uygulamalar
Meclis’te tartışılacak düzenleme ile tüm suç tiplerinde eşit infaz oranı uygulanması gündemde. Dünyada yaygın olan ½ infaz modeli öne çıkarken, bazı ağır suçlar için ¾ infaz oranı korunabilir. Ayrıca iyi hâl kriterleri, koşullu salıverme şartları ve denetimli serbestlik süreçleri yeniden tanımlanacak.Neden Yeni İnfaz Yasası Şart?
Mevcut infaz sistemi, yıllar içinde yapılan parçalı değişiklikler nedeniyle karmaşık ve öngörülemez bir yapıya sahip. Aynı suç tarihine sahip dosyalarda bile farklı infaz sürelerinin uygulanması, adalet ve eşitlik ilkesini zedeliyor. Yeni düzenleme ile basit, öngörülebilir ve adaletli bir sistem kurulması hedefleniyor.Dünyadan Örnekler ve Türkiye’nin Rotası
Birçok Avrupa ülkesinde cezaların bir kısmı cezaevinde, kalan kısmı toplum gözetimi altında infaz ediliyor:
Adalet Bakanlığı verilerine göre, 1 Ağustos 2025 itibarıyla cezaevlerinde 356 bin 277 hükümlü ve 57 bin 503 tutuklu bulunuyor. Toplam nüfus 413 bin 780 kişi. Türkiye genelindeki 402 cezaevinin toplam kapasitesi ise 304 bin 964, yani kapasite yaklaşık 109 bin kişi aşıldı.İnfaz Paketi Ne Getirecek?
Yeni infaz düzenlemesi, “Terörsüz Türkiye” sürecinde yargı alanında kritik bir adım olarak görülüyor. İlk aşamada, daha önce yargı paketinden çıkarılan ve uzun süredir tartışılan 31 Temmuz 2023 düzenlemesinin kapsamının genişletilmesi bekleniyor.Bu düzenleme ile 14 Temmuz 2023’te yürürlüğe giren Geçici Madde 10 kapsamında, Kovid-19 döneminde açık cezaevinde izinde bulunan ve cezalarının bitimine 5 yıl veya daha az kalan hükümlüler denetimli serbestliğe geçmişti. Ayrıca, açık cezaevine ayrılmasına 3 yıl veya daha az kalanlar erken tahliye edilmişti. Yeni yasa ile bu haktan benzer suçlarda eşitlik sağlamak amacıyla daha geniş bir kesim yararlanabilecek.Yeni Model: Yarı İnfaz ve Alternatif Uygulamalar
Meclis’te tartışılacak düzenleme ile tüm suç tiplerinde eşit infaz oranı uygulanması gündemde. Dünyada yaygın olan ½ infaz modeli öne çıkarken, bazı ağır suçlar için ¾ infaz oranı korunabilir. Ayrıca iyi hâl kriterleri, koşullu salıverme şartları ve denetimli serbestlik süreçleri yeniden tanımlanacak.Neden Yeni İnfaz Yasası Şart?
Mevcut infaz sistemi, yıllar içinde yapılan parçalı değişiklikler nedeniyle karmaşık ve öngörülemez bir yapıya sahip. Aynı suç tarihine sahip dosyalarda bile farklı infaz sürelerinin uygulanması, adalet ve eşitlik ilkesini zedeliyor. Yeni düzenleme ile basit, öngörülebilir ve adaletli bir sistem kurulması hedefleniyor.Dünyadan Örnekler ve Türkiye’nin Rotası
Birçok Avrupa ülkesinde cezaların bir kısmı cezaevinde, kalan kısmı toplum gözetimi altında infaz ediliyor:
- Norveç: Eğitim ve rehabilitasyon odaklı cezaevleri, tekrar suç oranı %20’nin altında.
- Hollanda: Elektronik kelepçe ve toplum hizmeti uygulamalarıyla cezaevi nüfusu %40 azaldı.
- Belçika: Uzun cezaların üçte biri cezaevinde, kısa cezalar toplum hizmetine çevriliyor.
- İngiltere, Finlandiya, İtalya, Polonya: Yarı infaz modeli (cezanın yarısı cezaevinde, yarısı toplum içinde).
